مشتری یکی از چشمگیرترین اجرام منظومه شمسی است که به دلیل اندازه بزرگ و ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود، همواره مورد توجه دانشمندان و علاقه‌مندان به نجوم قرار داشته است. بررسی این سیاره، اطلاعات ارزشمندی درباره دنیای سیارات غول‌پیکر و پیدایش منظومه شمسی در اختیار ما قرار می‌دهد. در ادامه با مهم‌ترین ویژگی‌ها و شگفتی‌های مشتری آشنا می‌شویم.
در یک نگاه
- جایگاه: پنجمین سیاره
- نوع: گازی
- قطر: ۱۳۹٬۸۲۰
- فاصله از خورشید: ۷۷۸٫۵ میلیون کیلومتر
- دما: -145 درجه سلسیوس
- تعداد قمر ها: ۹۵
تاریخچه اکتشافات
مشتری از دوران باستان به دلیل درخشندگی زیاد در آسمان شب شناخته شده بود و تمدن‌های مختلف آن را رصد می‌کردند. در سال ۱۶۱۰، گالیله با استفاده از تلسکوپ، چهار قمر بزرگ این سیاره را کشف کرد که امروزه به قمرهای گالیله‌ای مشهورند. در قرن بیستم، فضاپیماهای پایونیر و ویجر نخستین تصاویر نزدیک از مشتری را ثبت کردند و اطلاعات ارزشمندی درباره جو و میدان مغناطیسی آن به دست آوردند. سپس مأموریت گالیله سال‌ها به مطالعه این غول گازی و قمرهایش پرداخت. امروزه نیز فضاپیمای جونو با بررسی ساختار داخلی، طوفان‌ها و میدان مغناطیسی مشتری، رازهای تازه‌ای از بزرگ‌ترین سیاره منظومه شمسی را آشکار می‌کند.
گذشته‌ی مشتری
مشتری حدود ۴٫۶ میلیارد سال پیش، هم‌زمان با شکل‌گیری منظومه شمسی به وجود آمد. این سیاره از مواد گازی و غبارهای باقی‌مانده در اطراف خورشید شکل گرفت و به‌دلیل جرم بسیار زیاد، توانست مقدار زیادی از گازهای اطراف خود را جذب کند. در طول تاریخ، مشتری بارها تحت تأثیر برخورد اجرام آسمانی قرار گرفته و ساختار جوی آن نیز تغییراتی داشته است. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که این سیاره در شکل‌گیری و نظم منظومه شمسی نقش مهمی داشته است. نیروی گرانشی بسیار زیاد مشتری بر حرکت سیارک‌ها و دنباله‌دارها تأثیر می‌گذارد و به همین دلیل، مطالعه گذشته آن برای شناخت تاریخ منظومه شمسی اهمیت زیادی دارد.
